Westervoort, Duiven, Zevenaar en Doesburg doen er goed aan te fuseren tot één Liemerse gemeente. Dat is de conclusie van het rapport Nu? Of Nooit!, dat gemaakt is in opdracht van de provincie Gelderland.

Een grote Liemerse gemeente lijkt onvermijdelijk

Hogere belastingen voor inwoners, het sluiten van voorzieningen zoals zwembaden en bibliotheken, en het stopzetten van nieuwbouwprojecten – dat zou zomaar werkelijkheid kunnen worden als er geen grotere, gezamenlijke Liemerse gemeente komt. Dat blijkt uit een rapport van het Eindhovense onderzoeksbureau & Van de Laar. De vier betrokken gemeenten – Zevenaar, Duiven, Westervoort en Doesburg – kampen met vergelijkbare uitdagingen. Volgens het rapport kunnen zij deze het best gezamenlijk aanpakken door te fuseren. Hoewel de financiën van de afzonderlijke gemeenten er nu nog redelijk uitzien, dreigt de situatie in de komende vier jaar sterk te verslechteren.

Fusie als oplossing voor financiële zorgen

In het bijzonder staan Westervoort en Doesburg er financieel zwak voor. Voor hen kan een tegenvaller ernstige gevolgen hebben. Een fusie van de vier gemeenten zou volgens het rapport meer stabiliteit bieden. De nieuwe gemeente zou niet rijker zijn dan de afzonderlijke gemeenten, maar met een jaarlijks budget van zo’n 450 miljoen euro zou zij financiële klappen beter kunnen opvangen. Daarbovenop komt een eenmalige bijdrage van 13 miljoen euro van het Rijk om de fusie mogelijk te maken. De nieuwe gemeente Liemers zou bovendien een stevige organisatie kunnen vormen met zo’n duizend deskundige medewerkers (oftewel 750 fte), iets waar de afzonderlijke gemeenten nu niet aan kunnen tippen, schrijft onderzoeksbureau & Van de Laar.

Een gezamenlijke identiteit

Naast de praktische voordelen ziet het rapport ook inhoudelijke redenen voor een fusie: de vier gemeenten delen een sterke regionale identiteit, geworteld in de geschiedenis, het landschap en de gemeenschappen. Als één van de vier gemeenten niet meedoet, vervalt de mogelijkheid van een gezamenlijke Liemerse gemeente. Volgens het rapport is dit hét moment om de stap te zetten.

Meer voordelen: invloed en leefbaarheid

Het onderzoeksbureau noemt nog meer pluspunten. Zo zou de leefbaarheid in dorpen en wijken verbeteren en kunnen voorzieningen behouden blijven. Angst voor verlies van de eigen identiteit is volgens & Van de Laar onterecht – een grotere gemeente zou de lokale kracht juist kunnen versterken. Met 95.000 inwoners zou de nieuwe gemeente na Arnhem en Nijmegen de derde worden in de Groene Metropoolregio, en na Apeldoorn en Ede de vijfde in Gelderland. Dat zorgt voor meer invloed op regionaal niveau. Twee kleinere gemeenten vormen is volgens het rapport dan ook geen verstandige keuze. Zonder fusie zullen belastingen waarschijnlijk stijgen, zo waarschuwt het rapport. In Westervoort en Doesburg is dit al eerder gebeurd om financiële tekorten op te vangen.

Provincie steunt fusieplan

De provincie Gelderland staat positief tegenover de vorming van één grote Liemerse gemeente, mits alle vier de gemeenten meedoen. De provincie wil ook financieel bijdragen aan een Liemerse investeringsagenda voor onder andere woningbouw, bereikbaarheid en bedrijventerreinen.

Waar staan de gemeenten nu?

Alle vier gemeenten zijn momenteel bezig met het bepalen van hun toekomst. De druk is hoog: er komen steeds meer taken op hun bord, terwijl de inkomsten dalen. Vooral in Doesburg is de situatie nijpend. Zelfstandig doorgaan is geen optie meer. De gemeenteraad maakt in juli een keuze tussen een fusie binnen de Liemers of met buurgemeenten Rheden of Bronckhorst. VVD-fractievoorzitter Walther Eenstroom zegt: „Als we voor de Liemers kiezen, dan gaan we ook echt voor één grote gemeente.” Westervoort heeft al uitgesproken voor de fusie te zijn. In Duiven heeft het college ook voor samengaan gekozen, maar moet de gemeenteraad nog beslissen. In Zevenaar volgt op 24 april het besluit van de gemeenteraad, tot die tijd blijft het college op de achtergrond.

Het rapport ‘Nu? Of Nooit!’ is een geactualiseerde versie van een eerder onderzoek uit 2014, dat destijds leidde tot de fusie tussen Zevenaar en Rijnwaarden en de samenwerking tussen Duiven en Westervoort binnen ambtelijke organisatie 1Stroom.

Bron: de Gelderlander | Piet Venhuizen, Pim Gerritzen

Geplaatst door: & Van de Laar